ارسال شده توسط author-avatar

خطبه‌های طالقانی در نماز جمعه پنجم

آیت‌الله طالقانی به نماز جمعه توجه ویژه داشت و بارها در مسجد هدایت از اهمیت آن سخن گفته بود و پیش از پیروزی انقلاب اسلامی نیز بانی برگزاری نماز جمعه در مسجد جامع نارمک بود. بنابراین شش ماه پس از پیروزی انقلاب اسلامی پیشنهاد کرد سنت نماز جمعه احیاء شود. با موافقت امام خمینی(ره) با این امر، امامان جمعه در سراسر کشور منصوب شدند و طالقانی نیز به عنوان امام جمعه تهران، نمازهای باشکوهی را در دانشگاه تهران با حضور جمع زیادی از مردم اقامه کرد. آخرین نماز جمعه به امامت او نیز در بهشت زهرا برگزار شد.
نهم شهریور ۱۳۵۸، پنجمین نماز جمعه به امامت آیت‌الله طالقانی برگزار شد. او در خطبۀ اول این نماز، تأکید کرد برای موفقیت انقلاب لازم است با دولت ( دولت موقت به نخست وزیری مهدی بازرگان) همکاری شود. در ادامه دو سورۀ جمعه و منافقین را برای قرائت در نماز جمعه مستحب مؤکد خواند و سپس به موضوع ناآرامی‌های کردستان پرداخت. در خطبۀ دوم او در ادامۀ همین بحث جزئیاتی از سفر خود به سنندج در فروردین ماه همان سال را شرح داد.
لازم به ذکر است که در برخی منابع به اشتباه، نماز روز جمعه دوم شهریور۱۳۵۸ را که نماز عید فطر بوده است، نماز جمعه به حساب آورده و لذا این نماز جمعه را که یک هفته بعد از آن برگزار شده، ششمین نمازجمعه نامگذاری کرده‌اند.

ارسال شده توسط author-avatar

تأکید طالقانی به اهمیت اندیشیدن دربارۀ مسئلۀ فلسطین

آیت‌الله طالقانی در سخنانی که دربارۀ مسئلۀ فلسطین در ۲۵ اردیبهشت ماه سال ۱۳۵۸ در دانشگاه تهران مطرح کرد، پس از تفسیر آیات ابتدایی سوره اسراء، به تحلیل مسائل فلسطین و آیندۀ آن پرداخت. طالقانی اندیشیدن به مسئله مسجدالاقصی و مردم فلسطین را وظیفه هر خداپرستی اعم از مسلمان، مسیحی و یهودی توصیف می کند، چرا که امروز صهیونیسم این مکان مقدس را تنها در تصرف خود می خواهد.

ارسال شده توسط author-avatar

دیدار با نمایندگان سندیکاهای کارگری عرب

آیت‌الله طالقانی، نهم اردیبهشت ۱۳۵۸ در دیدار با نمایندگان اتحادیۀ جهانی سندیکاهای کارگری عرب، نقش کارگران در مبارزه علیه امپریالیسم و صهیونیسم را مهم ارزیابی کرد و انقلاب ایران را متعلق به همه زحمتکشان جهان دانست.

ارسال شده توسط author-avatar

طرح ویژگی‌های حکومت جدید پیش از برگزاری رفراندوم جمهوری اسلامی

آیت‌الله طالقانی در مصاحبه‌ای مفصل در تاریخ ۲۵ اسفند ماه ۱۳۵۷ به سؤالات خبرنگاران داخلی و خارجی دربارۀ مسائل پیش روی حکومت انقلابی جدید پاسخ داد. محاکمات انقلابی، حکم اعدام، تردیدهای مطرح شده درباره رفراندوم و ماهیت نظام جمهوری اسلامی و امکان مشارکت مخالفان و منتقدان در تدوین قانون اساسی از جمله مسائل مطرح شده در این مصاحبه‌ بود.

ارسال شده توسط author-avatar

تأکید بر مشروع بودن دفاع از خود در برابر تهدیدات

آیت‌الله طالقانی در اعلامیه‌ای که در شمارۀ روز هجدهم بهمن ماه ۱۳۵۷ روزنامۀ اطلاعات منتشر شده است، ضمن اشاره به در جریان بودن توطئه‌هایی برای ایجاد اخلال در روند انقلاب مردمی و تأکید بر عدم انتقام‌گیری از مأموران حکومت پهلوی، دفاع از جان، مال و ناموس را در شرایطی که تهدید جدی وجود دارد، مشروع می‌شمارد.

ارسال شده توسط author-avatar

مجموعه سخنرانی‌های «تبیین رسالت برای قیام به قسط»

همزمان با اوج گرفتن حرکت انقلابی مردم ایران، آیت‌الله طالقانی که در آبان‌ماه از زندان آزاد شده بود، طی شش جلسه سخنرانی در مسجد هدایت در آذر و دی‌ماه ۱۳۵۷، به تفسیر آیۀ ۲۵ سورۀ حدید، معروف به آیۀ قیام به قسط، پرداخت.
طالقانی در این جلسات با طرح مسائل بنیادینی چون مفهوم شناخت و ایمان به اصول از تاثیر آموزه‌های قرآنی بر تضعیف نظام استبدادی و تلاش استعمار برای کم کردن نقش قرآن در زندگی، به تشریح معنای قیام و نقش رهبری در آن می پردازد. وی همچنین با تببین رسالت انبیا، از مفهوم قسط در قرآن و تفاوت آن با عدالت اجتماعی در ادبیات چپ نیز سخن می‌گوید و به اهمیت جایگاه مفهوم ناس در این پدیده اشاره دارد.
طالقانی در این جلسات تفسیر که به تناسب موضوع به شرایط روز انقلاب ایران هم اشاره می‌کند، از جایگاه قیام در مکتب انبیا و مسئولیت تک تک افراد جامعه در قبال مسائل اجتماعی برای رسیدن به جامعه قسط صحبت کرده و با پرداختن به دوگانه حزب الله و حزب الشیطان از وضعیت تاریخی نهضت ایران سخن می‌گوید. چیستی حکومت اسلامی و ضرورت وحدت در جامعه مفاهیم دیگری است که طالقانی در ضمن پرداختن به آن‌ها از تاثیر مخرب حرکت‌های کمونیستی و غرب‌گرا در نهضت‌های پیشین مردم ایران می‌گوید. طالقانی هدف قیام به قسط را شکستن هرگونه بت‌گرایی اعم از مکتب‌پرستی و علم‌پرستی توصیف می‌کند و در آخرین جلسه سخنرانی خود که مصادف با سالروز اربعین شهدای کربلا است، از آزادی همه مکاتب در حکومت اسلامی می‌گوید و ضرورت وحدت در شعار و هدف را به تمام نیروهای انقلابی هشدار می‌دهد.

ارسال شده توسط author-avatar

پرتوی از قرآن، جلد اول؛ تفسیر سورۀ بقره آیات ۶۲ تا ۶۶

متن حاضر تفسیر آیات ۶۲ تا ۶۶ سورۀ بقره به قلم آیت‌الله طالقانی است که در جلد اول کتاب پرتوی از قرآن آمده است. این جلد از این کتاب شامل تفسیر جزء اول قرآن کریم (سورۀ حمد و آیات ۱ تا ۱۴۳ سورۀ بقره) است.
آیت‌الله طالقانی در این بخش پس از شرح لغات مهم این آیات به تفسیر آنها با موضوع سرگذشت بنی‌اسرائیل و راه‌های رستگاری و گمراهی انسان در ارتباط با ادیان، پرداخته است.
کتاب‌ «پرتوی از قرآن» در شش جلد از مهمترین آثار آیت‌الله طالقانی است. او راه رهایی مسلمانان از تفرقه و نیز راه رستگاری انسان را در ناملایمات و گمراهی‌های عصر مدرن، بازگشت به قرآن کریم می‌دانست. بنابراین، پس از سال‌ها تفسیر شفاهی قرآن بر منبر و در جلسات مختلف، از سال ۱۳۴۱ تصمیم گرفت یک مجموعه تفسیر را به رشته تحریر درآورده و منتشر کند.

ارسال شده توسط author-avatar

جهاد و شهادت

از هشتم تا سیزدهم محرم سال ۱۳۸۲ قمری ، برابر با ۲۱ تا ۲۶ خرداد ۱۳۴۱ شمسی، به همت «مکتب توحید» و انجمن اسلامی مهندسین مراسم سوگواری ماه محرم در تهران با حضور جمعی از مردم برگزار شد و در این شش شب محمد ابراهیم آیتی، محمد بهشتی، محمود طالقانی و مرتضی مطهری به سخنرانی پرداختند. مجموع این سخنرانی‌ها در شهریور همان سال در کتابی با عنوان «گفتار عاشورا» توسط شرکت سهامی انتشار منتشر شد.
مطلب حاضر، سخنرانی آیت‌الله طالقانی در دوازدهم محرم، ۲۵ خرداد آن سال، در مراسمِ ذکر شده است. موضوع این خطابه مفهوم جهاد، مبارزه با ظلم و دفاع در اسلام است. طالقانی در این خطابه آیات قرآن و احادیث ائمه اطهار(ع) درباره این مساله را نیز بررسی کرده است.

ارسال شده توسط author-avatar

شرکت در کنفرانس اسلامی بیت‌المقدس (۱۳۴۰)

وحدت مسلمانان و همکاری میان ملت‌های مسلمان از موضوعات مورد توجه و تأکید آیت‌الله طالقانی بود. همین امر باعث شد که او در برخی از کنفرانس‌های اسلامی شرکت کند. دورۀ سوم کنفرانس «المؤتمر الاسلامی العالم» که در شهر بیت‌المقدس و در دی ماه ۱۳۴۰ (برابر با رجب ۱۳۸۱ قمری) برگزار شد، از جمله آن کنفرانس‌ها بود.
طالقانی در این مقاله که با عنوان «متفکرین اسلام گرد هم می‌آیند» در فروردین ۱۳۴۱ در سالنامه معارف جعفری به چاپ رسیده، گزارشی از حضور خود در این کنفرانس را که از یازدهم دی ماه ۱۳۴۰ شروع می‌شود، ارائه داده است. او در ابتدا ضرورت تشکیل کنگره‌های اسلامی را در شرایط خاص زمان خود توضیح و سپس تاریخچۀ اجمالی «المؤتمر الاسلامی العالم» و «المؤتمر الاسلامی» و «المؤتمر العالم الاسلامی» را شرح داده است. در نهایت هم قطعنامه و نتایج دورۀ سوم مؤتمر اسلامی را در این مقاله آورده است.
همچنین، پیش از این نیز طالقانی در سال ۱۳۳۸ در کنفرانس اسلامی دیگری در شهر بیت‌المقدس حضور به هم رسانیده بود و گزارشی از آن کنفرانس را نیز در قالب مقاله‌ای با عنوان «مؤتمر اسلامی» منتشر کرده بود.