درباره مجتمع

 

درباره کتابخانه آنلاین «طالقانی و زمانه ما»:

کتابخانه آنلاین «طالقانی و زمانه ما» یک آرشیو دیجیتال مستقل است که با هدف گردآوری، سامان‌دهی، دیجیتال‌سازی و انتشار عمومی مجموعه آثار و اسناد مرتبط با آیت‌الله سید محمود طالقانی، روحانی نواندیش و یکی از سیاست ورزان تاثیرگذار در روند تاریخ معاصر ایران، شکل گرفته است. این پروژه می‌کوشد دسترسی آزاد، دقیق و پایدار به منابعی را فراهم کند که برای پژوهش تاریخ معاصر ایران، اندیشه دینی و تحولات اجتماعی و سیاسی سده اخیر اهمیت بنیادین دارند.

با وجود جایگاه برجسته آیت‌الله طالقانی در تاریخ معاصر ایران، آثار و اسناد مرتبط با او طی دهه‌ها به‌صورت پراکنده، ناهمگون و در مواردی با اختلاف نسخه در دسترس بوده‌اند. نبود یک مجموعه جامع، منسجم و قابل ارجاع، دسترسی پژوهشگران و علاقه‌مندان به منابع معتبر را با دشواری‌های جدی مواجه کرده است. کتابخانه آنلاین «طالقانی و زمانه ما» در پاسخ به این ضرورت شکل گرفته تا با استفاده از امکانات آرشیو دیجیتال، امکان دسترسی برابر و بلندمدت به این میراث فکری و تاریخی فراهم شود.

این پروژه از سال ۱۴۰۰ آغاز به کار کرده و نسخه نخست وب‌سایت آن در اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۱ رونمایی شده است. از آن زمان تاکنون، کتابخانه به‌صورت تدریجی و مرحله‌بندی‌شده در حال توسعه و تکمیل است و دامنه محتوای آن به‌طور مستمر گسترش می‌یابد.

این پروژه با حمایت و همراهی مجتمع فرهنگی آیت‌الله طالقانی اجرا می‌شود و این مجتمع به‌عنوان بستر نهادی پروژه، پشتیبانی حقوقی و اجرایی آن را بر عهده دارد.

 

مخازن کتابخانه:

کتابخانه آنلاین «طالقانی و زمانه ما» شامل سه مخزن اصلی است که به‌صورت تدریجی در حال توسعه هستند:

مخزن اول: آثار و تألیفات آیت‌الله طالقانی
این مخزن شامل آثار مکتوب و چندرسانه‌ای آیت‌الله طالقانی است؛ از جمله کتاب‌ها، مقالات، سخنرانی‌ها، اعلامیه‌ها، مصاحبه‌ها، فایل‌های صوتی، ویدئویی و مجموعه‌های تصویری. این بخش هسته اصلی کتابخانه را تشکیل می‌دهد و به‌صورت مستمر در حال تکمیل و به‌روزرسانی است.

مخزن دوم: آرشیو اسناد
این مخزن به اسناد تاریخی مرتبط با زندگی، فعالیت‌ها و نقش اجتماعی و سیاسی آیت‌الله طالقانی اختصاص دارد. اسناد گردآوری‌شده بر اساس استانداردهای آرشیوی توصیف می‌شوند و همراه با فراداده‌های دقیق در اختیار کاربران قرار می‌گیرند تا امکان استفاده پژوهشی مؤثر از آن‌ها فراهم شود.

مخزن سوم: آثار و پژوهش‌ها درباره آیت‌الله طالقانی
این مخزن به کتاب‌ها، مقالات و پژوهش‌هایی اختصاص دارد که درباره آیت‌الله طالقانی نوشته شده‌اند. شیوه‌نامه این بخش توسط کمیته علمی تدوین شده است و اجرای عملی آن در مراحل بعدی پروژه انجام خواهد شد.

 

رویکرد علمی و نوآوری‌های پروژه:

پروژه «طالقانی و زمانه ما» با تأکید بر روش‌مندی علمی و پرهیز از رویکردهای سلیقه‌ای یا ایدئولوژیک پیش می‌رود. گردآوری و ارائه محتواها تحت نظارت کمیته علمی انجام می‌شود و شفافیت در منشأ منابع و امکان ارزیابی مستقل برای پژوهشگران مورد توجه قرار دارد.

از نظر فنی، پروژه صرفاً به اسکن اسناد بسنده نکرده و با استفاده از فناوری OCR، متون مکتوب به‌صورت قابل جست‌وجو ارائه می‌شوند. همچنین برای هر اثر و سند، توضیحات متنی و فراداده‌های دقیق تهیه می‌شود تا استفاده پژوهشی از آرشیو تسهیل گردد. طراحی موتور جست‌وجوی اختصاصی سایت نیز در راستای بهبود دسترسی و تجربه کاربری کاربران انجام شده است.

کمیته علمی کتابخانه آنلاین «طالقانی و زمانه ما»:

کمیته علمی پروژه مسئول هدایت علمی، نظارت محتوایی و تعیین چارچوب‌های روش‌شناختی فعالیت‌هاست. اعضای این کمیته عبارت‌اند از:

دکتر سید محمد مهدی جعفری (رئیس کمیته)

دکتر سید هاشم آقاجری

دکتر محمدحسین رفیعی

دکتر سعید مدنی

دکتر علیرضا رجایی

امیر طیرانی

تیم اجرایی کتابخانه آنلاین «طالقانی و زمانه ما»:

اجرای پروژه توسط یک تیم کوچک و چندرشته‌ای انجام می‌شود که ترکیبی از پژوهشگران علوم انسانی و نیروهای اجرایی حوزه دیجیتال هستند:

امین معصومی (مدیر پروژه)

زهره توحیدی (دبیر اجرایی)

محمدرضا صدیقین (متخصص IT)

نیما درمانی (کارشناس)

احمدرضا کریمی (کارشناس)

فاطمه گوارایی (کارشناس)

مرجان زهرانی (کارشناس)

با همراهی؛ امیرعباس آقابابازاده، نجمه معصومی، نگار اکبری، زهرا زنگنه، طیبه خطیبی، سجاد مظلومی، نجمه واحدی و نرگس عشقی.

 

معرفی «مجتمع فرهنگی آیت‌الله طالقانی»:

پس از درگذشت آیت‌الله سید محمود طالقانی، بنا به وصیت ایشان، اعضای خانواده تمامی فعالیت‌های فرهنگی، اجتماعی و اجرایی که‌ دفتر ایشان در جریان انقلاب اسلامی ترتیب یافته بود، متوقف کردند. اما پس از مدتی با مشاهده انتشار آثار آیت‌الله طالقانی توسط اشخاص مختلف که در بعضی از موارد به صورت ناقص و سلیقه‌ای صورت گرفته بود، پیشنهاد تاسیس مجتمع فرهنگی آیت‌الله طالقانی مطرح شد تا انتشار تمامی آثار ایشان با رعایت امانت‌داری و به شکلی مناسب میسر شود. بر همین اساس این مجتمع در سال ۱۳۷۳ با تصمیم اعضای خانواده مرحوم طالقانی تأسیس شد و اعظم علایی طالقانی، حسین علایی طالقانی و ابوالحسن علایی طالقانی به عنوان هیأت امنای آن انتخاب شدند.