جشن عید مبعث ۱۳۳۸

آیت‌الله طالقانی به همراه برخی شخصیت‌های مذهبی دیگر در مراسمی به مناسبت عید مبعث سال ۱۳۳۸ که در دبیرستان هدف برگزار شده بود، حضور داشت. این تصاویر مربوط به آن مراسم است.
لازم است اشاره شود که دبیرستان هدف از جمله مدارس مذهبی آن سال‌ها نبوده است.

ادامه مطلب

شرکت در کنفرانس اسلامی بیت‌المقدس (۱۳۳۸)

وحدت مسلمانان و همکاری میان ملت‌های مسلمان از موضوعات مورد توجه و تأکید آیت‌الله طالقانی بود. همین امر باعث شد که او در برخی کنفرانس‌های اسلامی شرکت کند. دورۀ دوم کنفرانس «المؤتمر الاسلامی العالم» که در شهر بیت‌المقدس و در زمستان ۱۳۳۸ (برابر با رجب ۱۳۷۹ قمری) برگزار شد، از جمله آن کنفرانس‌ها بود.
طالقانی در این مقاله که با عنوان «مؤتمر اسلامی» در اردیبهشت ۱۳۳۹ در نشریۀ مجموعه حکمت به چاپ رسیده، گزارشی از حضور خود در این کنفرانس را ارائه داده است. او در این مقاله دربارۀ اساس و ریشه تشکیل مؤتمر اسلامی توضیح داده و با استناد به سورۀ شوری، ایده شورای اسلامی را مطرح کرده است. طالقانی در مقاله‌اش ویژگی افرادی که صلاحیت حضور در این شورا را دارند، نیز بر‌شمرده و علت فراموش شدن چنین اصل مهمی در تاریخ اسلام را شرح داده است. از دید طالقانی متفکرانی چون اسدآبادی، عبده و کواکبی در احیای این اصل نقش اساسی داشته‌اند.
همچنین، طالقانی دو سال بعد یعنی در زمستان ۱۳۴۰ در سومین دورۀ این کنفرانس اسلامی نیز شرکت کرده و گزارش آن را نیز در قالب مقاله‌ای با عنوان «متفکرین اسلام گرد هم می‌آیند» منتشر می‌کند.

ادامه مطلب

شرحی بر تنبیه الامه و تنزیه المله

کتاب تنبیه الامه و تنزیله المله نوشتۀ آیت‌الله نائینی است که در سال ۱۳۲۷ قمری (۱۲۸۸ شمسی) نگارش یافته است. آیت‌الله طالقانی در سال ۱۳۳۴ ضمن تجدید چاپ این کتاب مقدمه‌ای برای آن می‌نویسد و نگاه اسلام به حکومتداری و نهضت مشروطه را به اختصار شرح می‌دهد. همچنین پانویس‌هایی بر متن کتاب می‌افزاید که هم فهم کتاب را، که زبانی کهنه و فنی دارد، برای مخاطب امروزی آسان می‌کند و هم عملاً شرح و تفسیری بر این اثر ارزشمند ارائه می‌دهد.

ادامه مطلب

استقبال از نواب صفوی

آیت‌الله طالقانی از بدو تأسیس جمعیت فداییان اسلام با آنها ارتباط داشت. البته این ارتباط به دلیل نزدیکی سیاسی-عقیدتی نبود بلکه بر مبنای دو وجه اشتراک مخالفت حکومت مستقر و گرایش به اسلام بود.
آیت‌الله طالقانی در اوایل سال ۱۳۳۳ هنگام بازگشت نواب از سفر مصر که به دعوت جنبش‌های اسلامی مخالف صهیونیسم انجام شده بود، در فرودگاه مهرآباد به استقبال او رفت.
همچنین، پس از ترور حسین علا نخست وزیر وقت توسط فداییان اسلام، آیت‌الله طالقانی علی‌رغم مخاطرات فراوان، به تعدادی از اعضای این گروه که توسط دولت تحت تعقیب قرار گرفته بودند و به دنبال پناهگاهی بودند، به مدت پنج روز پناه داد. پناه دادن به نواب صفوی و همراهانش باز هم به معنای تأیید آنها نبود بلکه به دلیل حمایت از مبارزان با حکومت و نیز ارشاد آنها بود. به علاوه، آیت‌الله طالقانی در دادگاهی که به صدور حکم اعدام برای نواب صفوی منتهی شد، حضور داشت.

ادامه مطلب

بررسی نتایج اقتصادی و اجتماعی مالکیت

آیت‌الله طالقانی در میانۀ نزاع نظری و عملی هواداران دو مکتب سرمایه‌داری و سوسیالیسم، موضوع مالکیت در اسلام را با هدف معرفی رهنمودهای اقتصادی و معیشتی اسلام و مقایسۀ آن با دو مکتب فوق، در جلسات انجمن اسلامی دانشجویان مطرح کرد. این سخنرانی‌ها ابتدا در سال ۱۳۲۹ در مجله فروغ علم منتشر و سپس به صورت کتابی با عنوان «اسلام و مالکیت: در مقایسۀ با نظام‌های اقتصادی غرب» به چاپ رسید. همچنین مجتمع فرهنگی آیت‌الله طالقانی کتاب مذکور را در سال ۱۳۸۸ ویراستاری مجدد و مستندسازی کرده و در قالب جلد هشتم مجموعه آثار آیت‌الله طالقانی با عنوان «مباحث اقتصادی» به چاپ رسانده است.
عنوان «بررسی نتایج اقتصادی و اجتماعی مالکیت»، فصل هفتم از کتاب مباحث اقتصادی است که طی آن به مباحثی از جمله اختلاف و امتیاز طبقات و منشأهای آن، اعلامیۀ جهانی حقوق بشر، راه اسلام برای سست کردن و محو ریشه‌های بردگی و نظر اسلام دربارۀ جنگ پرداخته شده است.

ادامه مطلب

راه حل‌های عملی اسلام درباره مالکیت

آیت‌الله طالقانی در میانۀ نزاع نظری و عملی هواداران دو مکتب سرمایه‌داری و سوسیالیسم، موضوع مالکیت در اسلام را با هدف معرفی رهنمودهای اقتصادی و معیشتی اسلام و مقایسۀ آن با دو مکتب فوق، در جلسات انجمن اسلامی دانشجویان مطرح کرد. این سخنرانی‌ها ابتدا در سال ۱۳۲۹ در مجله فروغ علم منتشر و سپس به صورت کتابی با عنوان «اسلام و مالکیت: در مقایسۀ با نظام‌های اقتصادی غرب» به چاپ رسید. همچنین مجتمع فرهنگی آیت‌الله طالقانی کتاب مذکور را در سال ۱۳۸۸ ویراستاری مجدد و مستندسازی کرده و در قالب جلد هشتم مجموعه آثار آیت‌الله طالقانی با عنوان «مباحث اقتصادی» به چاپ رسانده است.
عنوان «راه حل‌های عملی اسلام درباره مالکیت»، فصل چهارم از کتاب مباحث اقتصادی است که در آن به مباحثی از جمله پایه‌های اقتصادی اسلام، سه موضوع بنیادین مشکل اقتصادی، اقسام زمین از نظر فقه اسلامی، نظر کلی اسلام دربارۀ اراضی آباد، وضع ملک‌داری و تیول‌داری در ممالک اسلامی و سنت وقف پرداخته شده است.

ادامه مطلب

پیدایش قدرت کارگری

آیت‌الله طالقانی در میانۀ نزاع نظری و عملی هواداران دو مکتب سرمایه‌داری و سوسیالیسم، موضوع مالکیت در اسلام را با هدف معرفی رهنمودهای اقتصادی و معیشتی اسلام و مقایسۀ آن با دو مکتب فوق، در جلسات انجمن اسلامی دانشجویان مطرح کرد. این سخنرانی‌ها ابتدا در سال ۱۳۲۹ در مجله فروغ علم منتشر و سپس به صورت کتابی با عنوان «اسلام و مالکیت: در مقایسۀ با نظام‌های اقتصادی غرب» به چاپ رسید. همچنین مجتمع فرهنگی آیت‌الله طالقانی کتاب مذکور را در سال ۱۳۸۸ ویراستاری مجدد و مستندسازی کرده و در قالب جلد هشتم مجموعه آثار آیت‌الله طالقانی با عنوان «مباحث اقتصادی» به چاپ رسانده است.
عنوان «پیدایش قدرت کارگری»، فصل دوم از کتاب مباحث اقتصادی است که پس از مروری بر تاریخ شکل‌گیری نهضت‌های کارگری، آرای برخی فیلسوفان و نظریه پردازان معاصر درباب مسئله مالکیت را بررسی می‌کند و به شرح آرای مارکس در این باره می‌پردازد. در نهایت طالقانی می‌کوشد با تکیه بر برخی از آموزه‌های عقلی و نقلی آرای مارکس را نقد کند.

ادامه مطلب

تکامل مالکیت

آیت‌الله طالقانی در میانۀ نزاع نظری و عملی هواداران دو مکتب سرمایه‌داری و سوسیالیسم، موضوع مالکیت در اسلام را با هدف معرفی رهنمودهای اقتصادی و معیشتی اسلام و مقایسۀ آن با دو مکتب فوق، در جلسات انجمن اسلامی دانشجویان مطرح کرد. این سخنرانی‌ها ابتدا در سال ۱۳۲۹ در مجله فروغ علم منتشر و سپس به صورت کتابی با عنوان «اسلام و مالکیت: در مقایسۀ با نظام‌های اقتصادی غرب» به چاپ رسید. همچنین مجتمع فرهنگی آیت‌الله طالقانی کتاب مذکور را در سال ۱۳۸۸ ویراستاری مجدد و مستندسازی کرده و در قالب جلد هشتم مجموعه آثار آیت‌الله طالقانی با عنوان «مباحث اقتصادی» به چاپ رسانده است.
عنوان «تکامل مالکیت»، فصل اول از کتاب مباحث اقتصادی است که طی آن به مباحثی از جمله مالکیت در فطرت آدمی و غریزۀ حیوانات، آغاز تقسیم کار، مبادله، پول و سرمایه‌داری، پیدایش نظریات و قوانین، فرضیۀ مدینۀ فاضله، سوداگران، فیزیوکرات‌ها و انقلاب صنعتی پرداخته شده است.

ادامه مطلب

ماجرای زنجان چه بوده است؟

پس از تسلط فرقۀ دموکرات بر آذربایجان در سال ۱۳۲۴، حکومت خودمختاری آذربایجان به منطقۀ زنجان هم تسلط یافت. با این حال، در زنجان مقاومت‌هایی در مقابل قشون غلام‌یحیی دانشیان یکی از سازمان‌دهندگان نیروی نظامی فرقۀ دموکرات موسوم به فدایی‌ها، از جمله توسط محمود ذوالفقاری از خوانین منطقۀ زنجان صورت گرفت. در نهایت، با ورود ارتش در آذر ماه ۱۳۲۵ این حکومت سقوط کرد. اما قبل از تبریز، این زنجان بود که دوباره به دست حکومت مرکزی افتاد. آیت‌الله طالقانی به درخواست نشریۀ آیین اسلام، در همان آذر ماه به زنجان رفت و گزارش زیر را دربارۀ وضعیت این منطقه پس از خروج نیروهای فرقۀ دموکرات تهیه کرد.
نشریۀ آیین اسلام در شمارۀ مسلسل ۱۴۱ از سال سوم خود که در تاریخی بین ۷ آذر ۱۳۲۵ تا ۲۲ آذر ۱۳۲۵ منتشر شده است، این گزارش را منتشر کرده است.

ادامه مطلب

طالقانی در جمع علما

حضور طالقانی در ایام جوانی در جمع علمای مذهبی؛ طالقانی در این زمان به تازگی و پس از تحصیل در قم و نجف به تهران آمده و کار تفسیر قرآن و به صحنه آوردن این کتاب مقدس را آغاز کرده بود.

ادامه مطلب